Hızlanan Dünya, Yavaşlayan İnsan

Yaşadığımız çağın en büyük çelişkilerinden biri şu: Her şey hızlanıyor ama insanın yetişemediği şeylerin sayısı giderek artıyor.

Bir zamanlar bir haberin başka bir şehre ulaşması günler sürerken bugün dünyanın öbür ucunda yaşanan bir olayı birkaç saniye içinde öğreniyoruz. Bankacılık işlemlerinden alışverişe, iş görüşmelerinden dost sohbetlerine kadar hayatın büyük bir bölümü artık bir ekranın içinde gerçekleşiyor. Yapay zekâ çalışıyor, otomasyon üretimi hızlandırıyor, araçlar değişiyor, şehirler büyüyor, bilgi çoğalıyor.

Fakat bütün bu kolaylıkların ortasında başka bir soru beliriyor:

Biz gerçekten daha iyi mi yaşıyoruz, yoksa sadece daha hızlı mı yaşıyoruz?

Eskiden insanlar daha az şeye sahip olabilirlerdi ama sahip oldukları şeylerin kıymetini daha uzun süre bilirlerdi. Bir eşya bozulduğunda yenisi alınmadan önce tamir edilirdi. Bir dostlukta sorun çıktığında insanlar birbirini hemen hayatından çıkarmak yerine konuşmayı denerdi. Mahalle esnafı müşterisinin yalnızca adını değil, ailesini bile tanırdı.

Bugün ise tüketim alışkanlığımız yalnızca eşyalarla sınırlı kalmadı. İlişkileri, fikirleri, insanları ve hatta zamanı bile hızla tüketmeye başladık.

Telefonlarımızdaki yüzlerce kişi arasında bazen gerçekten konuşabileceğimiz birkaç insan bulmakta zorlanıyoruz. Sosyal medyada binlerce kişinin hayatını izliyoruz fakat yanımızdaki insanın ne düşündüğünü bilmiyoruz.

Teknoloji burada suçlu değil.

Asıl mesele teknolojinin bizi yönetmesiyle bizim teknolojiyi yönetmemiz arasındaki ince çizgi.

Çünkü teknoloji doğru kullanıldığında insanlığın sahip olduğu en büyük imkânlardan biri. Bugün küçük bir işletme dünyanın başka bir ucuna satış yapabiliyor. Bir öğrenci birkaç saniye içinde dünyanın en iyi kaynaklarına ulaşabiliyor. Bir girişimci yıllar önce yalnızca büyük şirketlerin erişebildiği teknolojileri kullanabiliyor.

Yapay zekânın yükselişi de bunun en önemli örneklerinden biri

Önümüzdeki yıllarda birçok meslek değişecek. Bazı işler ortadan kalkacak, yeni işler ortaya çıkacak. İnsanların çalışma biçimleri yeniden şekillenecek. Ancak burada korkulması gereken şey teknolojinin gelişmesi değil; insanın kendisini geliştirmeyi bırakmasıdır.

Çünkü tarih boyunca değişimden kaçanlar değil, değişimi anlayıp ona uyum sağlayanlar ayakta kaldı.

Fakat geleceğe giderken geçmişten vazgeçmek zorunda da değiliz.

Tam tersine, geleceğin sağlam kurulabilmesi için geçmişten getirdiğimiz bazı değerleri daha sık hatırlamamız gerekiyor.

Sözünün arkasında durmak.

İşini düzgün yapmak.

Emeğe saygı göstermek.

Komşuluk etmek.

Bir büyüğün tecrübesini dinlemek.

Bir işi yalnızca para kazanmak için değil, iyi yapmak için yapmak.

Bunlar eski dünyanın alışkanlıkları gibi görülebilir. Oysa geleceğin dünyasında belki de en değerli özellikler tam olarak bunlar olacak.

Çünkü teknoloji geliştikçe bilgiye ulaşmak kolaylaşacak. İnsanları birbirinden ayıran şey yalnızca bilgi sahibi olmak olmayacak.

Güvenilir olmak, karakter sahibi olmak, doğru karar verebilmek ve insan ilişkilerini koruyabilmek çok daha önemli hale gelecek.

Bugünün insanının önündeki asıl mesele de burada başlıyor.

Bir tarafta geçmişin değerleri, diğer tarafta geleceğin imkânları var.

Bence doğru yol ikisinden birini seçmek değil.

Eski dünyanın sağlamlığını, yeni dünyanın imkânlarıyla birleştirmek.

Teknolojiyi kullanacağız ama insanlığımızı kaybetmeyeceğiz.

Hızlanacağız ama nereye gittiğimizi unutmayacağız.

Daha çok kazanacağız ama ne için kazandığımızı bileceğiz.

Dünyayı takip edeceğiz ama kendi çevremizde olup biteni görmezden gelmeyeceğiz.

Belki de günümüzün en büyük lüksü artık pahalı otomobiller, büyük evler veya son teknoloji cihazlar değil.

Gerçek lüks;

telefonu bir kenara bırakıp uzun bir sohbet edebilmek,

sevdiğin insanlarla aynı masaya oturabilmek,

yaptığın işten gurur duyabilmek,

gece başını yastığa koyduğunda içinin rahat olmasıdır.

Dünya değişmeye devam edecek.

Muhtemelen önümüzdeki on yılda bugün hayal bile edemediğimiz teknolojileri kullanacağız. Şehirlerimiz, işlerimiz ve yaşam biçimlerimiz değişecek.

Ama bir şeyin değişmemesi gerekiyor:

İnsanın insana olan ihtiyacı.

Çünkü hangi çağda yaşarsak yaşayalım, teknoloji hayatı kolaylaştırabilir ama ona anlam veren hâlâ insandır.

Ve belki de geleceği kazanacak olanlar en hızlı koşanlar değil;

nereden geldiklerini unutmadan nereye gittiklerini bilenler olacaktır.

VE SON OLARAK 

“Gelecek, geçmişi unutanların değil; geçmişten güç alıp değişime ayak uyduranların olacaktır.”

                                               U.Ş